Κόριννα

Μια από τις σπουδαιότερες ποιήτριες της αρχαιότητας.
Γεννήθηκε περί τα 530 π.Χ. στην Τανάγρα και ήταν μεν σύγχρονη του Πίνδαρου, αλλά λίγο μεγαλύτερή του, μια και ήταν σύμβουλος και δασκάλα του, διδάσκοντάς του τη χρήση των μύθων στα ποιήματα.

Σύμφωνα με τον Πλούταρχο: η δε Κόριννα τον Πίνδαρον, νέον όντα έτι και τη λογιότητι σοβαρώς χρώμενον, ενουθέτησεν ως άμουσον όντα και μη ποιούντα μύθους.
Επειδή μάλιστα ο Πίνδαρος σκόρπισε ασύστολα και σπάταλα τα μυθικά στολίδια, η Κόριννα τον συμβούλεψε χαριτολογώντας: τη χειρί σπείρειν, αλλά μη όλω τω θυλάκω.(Πλούταρχος, Πότερον Αθηναίοι κατά πόλεμον ή κατά σοφίαν ενδοξότεροι, τομ.2.2 Λειψία 1935 ανατυπ. 1971). Α
υτή η πετυχημένη έκφραση, όπου παρομοίασε τον Πίνδαρο με σπάταλο σπορέα που δεν σπέρνει με το χέρι αλλά με το ταγάρι, έγινε παροιμιώδης, διαδόθηκε όχι μόνο στην ελληνική αλλά και σε όλες τις ξένες γλώσσες και χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα όταν θέλει κανείς να αποδοκιμάσει κάθε είδους υπερβολή.

Η Κόριννα λέγεται πως νίκησε τον Πίνδαρο πέντε φορές σε ποιητικούς αγώνες. Το γεγονός αυτό μας το μαρτυρεί ο Παυσανίας(9.22.3.), ο οποίος είδε το μνήμα της Κόριννας στη Τανάγρα, σε σπουδαίο σημείο της πόλης, και την εικόνα της στο γυμνάσιο, η οποία την παρίστανε σαν μια από τις ωραιότερες γυναίκες εκείνης της εποχής. Στο κεφάλι της φορούσε ταινία, που ήταν το σύμβολο της νίκης της εναντίον του Πίνδαρου: ταινία την κεφαλήν η Κόριννα αναδουμένη της νίκης ένεκα ην Πίνδαρον άσματι ενίκησεν εν Θήβαιας.
Ο Αιλιανός(ποκίλη Ιστορία 13.25) αναφέρει επίσης ότι ο Πίνδαρος έχασε 5 φορές από την Κόριννα, όπως και ο Σουίδας στη λέξη Κόριννα.
Ενώ βεβαιώνεται ότι η ίδια ανταγωνίστηκε τον Πίνδαρο, με τους επόμενους στίχους της κατηγορεί η ίδια την Μύρτιδα ότι, αν και γυναίκα, αντιπαρατέθηκε με τον Πίνδαρο:

Μέμφομη δε
κή λιγουράν μουρατίδ’ ιώνγ’
ότι βανά φούσ’ έβα
Πινδάροι ποτ’ έριν.

Φαίνεται πως η Κόριννα έγραψε αυτούς τους στίχους την εποχή που θεωρούσε τον Πίνδαρο ακαταμάχητο και τον ποιητικό διαγωνισμό ανάμεσα σε άντρες και γυναίκες ανεπίτρεπτο. Η Μύρτιδα, την οποία κατηγορεί για την ποιητική διαμάχη με τον Πίνδαρο, ήταν λίγο μεγαλύτερη από την ίδια και το Πίνδαρο. Είναι πιθανόν να ήταν στην αρχή μάρτυρας των ποιητικών διενέξεων ανάμεσα στον Πίνδαρο και τη Μύρτιδα, να την κατηγόρησε για τη μεγάλη της ασέβεια απέναντι στον μέγα Πίνδαρο, όμως να άλλαξε αργότερα γνώμη και να κατέβηκε η ίδια σε έναν αγώνα εναντίον του. Διαφορετικά θα ήταν δύσκολο να συμβιβαστούν οι νίκες της εναντίον του Πίνδαρου με τη μομφή της εναντίον της Μύρτιδας λόγω της αντιπαλότητας ανάμεσά τους.

Το παραπάνω απόσπασμα της Κόριννας και ένα ακόμη παρόμοιο τετράστιχο ήσαν τα μεγαλύτερα από τα σωζόμενα ποιήματά της. Ευτυχώς το 1907 ανακαλύφθηκε ένας πάπυρος στην Ερμούπολη της Αιγύπτου, ο οποίος βρίσκεται στο μουσείο του Βερολίνου. Αυτός εκδόθηκε από τον Βιλλάμοβιτς και έφερε στο φως 150 στίχους της Κόριννας, πολλοί από τους οποίους είναι φθαρμένοι. Οι πρώτοι από αυτούς αναφέρονται στον ποιητικό διαγωνισμό ανάμεσα στους προσωποποιημένους Κιθαιρώνα και Ελικώνα, όπου οι Μούσες παρακαλούν τους θεούς να ψηφίσουν. Στην ψηφοφορία αυτή πλειοψηφεί ο Κιθαιρώνας
Πλείονες δε είλε Κιθηρών
Οι υπόλοιποι στίχοι είναι η απάντηση ενός μάντη προς τον Ασωπό σχετικά με την τύχη που είχαν οι κόρες του, από τις οποίες 3 έχει ο Δίας, 3 ο Ποσειδώνας και 2 ο Φοίβος.
Τάν δ’ ίαν Μη(ας)αγαθός
πης Ερμάς.

Από αυτό προκύπτει ότι τα θέματα που διάλεγε η Κόριννα στα ποιήματά της ήσαν τοπικά βοιωτικά, περίπου βουκολικά, ενώ η διάλεκτός της ήταν βοιωτική.
Σ’ αυτήν αποδίδει μάλιστα ο Παυσανίας τη νίκη της εναντίον του Πίνδαρου, ο οποίος χρησιμοποιούσε τη δωρική διάλεκτο. Ο λόγος για τον οποίο οι κριτές κήρυξαν νικήτρια τη Κόριννα, είτε ήσαν επηρεασμένοι από την ομορφιά, είτε από τη διάλεκτό της, δεν θεωρείται σήμερα σοβαρός. Ο Κρίστ λέει ότι αυτή η κρίση μυρίζει γραμματική σχολαστικότητα.
Η Κόριννα, που λεγόταν και Θηβαία ή Μυία, έγραψε πολλά ποιήματα μυθολογικά και σχετικά με τους τοπικούς ήρωες σε πέντε βιβλία, ελάχιστα από τα οποία σώζονται.

Unless otherwise stated, the content of this page is licensed under Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 License